Kenijskie doświadczenia – globalne efekty

Polskie Centrum Pomocy Międzynarodowej zaledwie w 2024 roku rozpoczęło budowanie specjalistycznego zespołu USAR, a już w 2026 roku z tych doświadczeń chce skorzystać Etiopia. Dzięki programowi Polska Pomoc PCPM zmienia globalnie ratownictwo nie tylko w jednym państwie, ale w całym regionie Afryki Wschodniej.

Gwałtowna urbanizacja doprowadziła do powstania rozległych „dzielnic nieformalnych”, w których, według danych UN-Habitat, zamieszkuje nawet 60% populacji metropolii takich jak Nairobi. By odpowiedzieć na ten problem, w 2024 roku, dzięki finansowaniu programu Polska Pomoc MSZ RP, PCPM rozpoczął budowę pierwszego zespołu „urban search and rescue” w tej części Afryki.

Nie byłoby to możliwe, gdyby nie konsekwentna praca Fundacji w Kenii od ponad 10 lat. Kiedy ponad dekadę temu polscy instruktorzy po raz pierwszy przyjechali szkolić strażaków w Kenii, zastali system przypominający polskie pożarnictwo z lat 70. Rozproszone, słabo wyposażone jednostki, niski poziom zaufania społecznego, a nawet ataki na samych strażaków.

Efekty ponad dziesięciu lat pracy w Kenii są wymierne. Liczba jednostek straży pożarnej wzrosła z kilkudziesięciu do ponad siedemdziesięciu, a liczba strażaków z kilkuset do ponad tysiąca sześciuset. Fundacja dostarczyła tysiące kilogramów sprzętu, ale jej największym osiągnięciem jest coś trwalszego niż wyposażenie: stworzenie systemu. Zawód strażaka został w Kenii oficjalnie uznany, powstała ścieżka certyfikacji, a szkolenia wpisano w krajowy program kształcenia zawodowego. W latach 2018–2020, przy wsparciu Polski, powstało w Kiambu Centrum Szkoleniowe FIRETRACK, które dziś pełni funkcję krajowego ośrodka szkolenia strażaków.

Zwieńczeniem tej współpracy jest pierwszy w Kenii i w tej części Afryki specjalistyczny zespół poszukiwawczo-ratowniczy USAR, przeznaczony do działań na gruzowiskach po katastrofach budowlanych. Jedyny taki zespół od Algierii po RPA.

Pączkujący system

W tym tygodniu PCPM rozpoczął cykl szkoleń dla powstającego w Addis Abebie lekkiego zespołu poszukiwawczo-ratowniczego (Light USAR). Pierwsze ze szkoleń odbywa się na obiektach Centrum Szkoleń Strażackich i Ratowniczych w Kiambu w Kenii, przy wykorzystaniu nowoczesnego poligonu szkoleniowego dla zespołów USAR.

Dwutygodniowe szkolenie podstawowe ratownika w standardzie USAR prowadzi zespół instruktorów z Polski i Kenii dla 18 uczestników z Addis Abeby.

Zespół zostanie wyposażony w środki ochrony osobistej (kombinezony, hełmy, latarki, nauszniki) oraz sprzęt specjalistyczno-ratowniczy ułatwiający m.in. prowadzenie poszukiwań, doraźną stabilizację uszkodzonych budynków oraz wykonywanie przejść i przebić w elementach konstrukcyjnych w celu dotarcia do poszkodowanych.

Cykl szkoleń dopełnią szkolenie z pierwszej pomocy w warunkach katastrof budowlanych dla grupy poszukiwawczo-ratowniczej oraz szkolenie z zastosowania ratownictwa wysokościowego w działaniach USAR. Odbędą się one na obiektach centrum szkoleniowego straży pożarnej w Addis Abebie z użyciem wybudowanego symulatora pożarów i ratownictwa technicznego.

Tym samym Kenia, a w niej Centrum Szkoleniowe w Kiambu wybudowane przez PCPM, staje się miejscem, gdzie szkolić się mogą już nie tylko kenijscy strażacy, ale i etiopscy. Działalność Fundacji PCPM ugruntowała pozycję Polski jako lidera ratownictwa w Afryce Wschodniej, a sama organizacja stała się marką kojarzoną z najwyższym profesjonalizmem operacyjnym. „Polska szkoła” to projekt wykraczający poza prosty transfer technologii – to budowanie systemowej odporności regionu. Z Nairobi promieniuje dziś nowa filozofia ratowania życia, która dzięki certyfikowanym ośrodkom i wykwalifikowanym kadrom trwale zmienia krajobraz bezpieczeństwa w tej części kontynentu.